4 marca 2026 r.
Kilka lat temu Babra Zafar miał duży problem. 200 kurczaków, które ona i jej rodzina hodowali na sprzedaż, zależało od komercyjnej paszy, której łańcuch dostaw w Pakistanie został poważnie zakłócony. Zakłócenia zagrażały całemu stadu.
Działała więc szybko, badając, co jeszcze mogłoby zapewnić wystarczającą ilość białka dla kurczaków i opróżniając swoje oszczędności, aby uruchomić kolejny biznes. Tym razem sprzedawała mączniki, larwy chrząszczy, które kurczaki uwielbiają jeść. I choć nie miała pojęcia, jak hodować mączniki, była pewna, że może to zrobić z powodzeniem.
W końcu 46-letnia kobieta przeżyła już wiele trudnych chwil. Dziesięć lat temu była samotną matką dziewięcioletniej córki mieszkającej w rodzinnym Rawalpindi, gdzie wróciła po zakończeniu małżeństwa. Zgodnie ze zwyczajem, polegała na swoich męskich krewnych, którzy ją wspierali. Tak było do czasu, gdy jej brat niespodziewanie zmarł, pozostawiając Zafar bez innego wyjścia, jak tylko wymyślić coś na własną rękę. "Miałam wiele zmartwień o to, skąd weźmiemy jedzenie i jak zapłacimy rachunki" - wspomina.
Zafar zajęła się tym, na czym się znała: szyciem. "Kiedy masz dzieci, musisz je ubrać, a kiedy nie masz środków ekonomicznych, kupujesz tkaniny i szyjesz ubrania" - mówi.
W poszukiwaniu klientów Zafar reklamował Babra Stitches w mediach społecznościowych. Dzięki pomysłowości, odrobinie szczęścia i ciężkiej pracy dotarła do społeczności pakistańskich kobiet mieszkających za granicą, które miały trudności ze znalezieniem tradycyjnych ubrań w zachodnich sklepach. Do 2019 r. stała się na tyle popularna, że rozważała otwarcie sklepu, aby zarobić więcej pieniędzy i zaangażować się w świat poza swoim domem. Ale potem pandemia zniszczyła jej marzenia o otwarciu sklepu.
Zafar po raz kolejny próbował wymyślić, jak utrzymać się na powierzchni. Aby uzupełnić swój biznes odzieżowy, wraz z bratem zaczęła hodować i sprzedawać kurczaki.
Mniej więcej w tym czasie Zafar dołączyła do Strive Women, czteroletniego programu prowadzonego przez CARE i wspieranego przez Mastercard Center for Inclusive Growth, mającego na celu wzmocnienie kondycji finansowej małych firm kierowanych przez kobiety w Pakistanie, Peru i Wietnamie. Dzięki programowi Zafar zdobyła umiejętności cyfrowe, marketingowe i networkingowe, które pomogły jej utrzymać działalność krawiecką, podczas gdy wiele kobiet, które znała, straciło źródło dochodu.
Podróż Zafar odzwierciedla rzeczywistość, przed którą stoją miliony kobiet-przedsiębiorców w krajach o niskim i średnim dochodzie, gdzie kobiety napędzają lokalne gospodarki, ale często są powstrzymywane przez ograniczony dostęp do narzędzi cyfrowych, szkoleń i sieci. Jak podkreśla obchodzony w niedzielę Międzynarodowy Dzień Kobiet, wypełnienie tych luk może odblokować możliwości nie tylko dla kobiet takich jak Zafar, ale także dla społeczności i gospodarek, które zależą od ich sukcesu.
Strive Women dało Zafar odwagę, by become seryjną przedsiębiorczynią — taką, która potrafi podejmować śmiałe, świadome decyzje w obliczu wyzwań. Kiedy niedobór paszy zagroził jej kurczakom, zajęła się hodowlą mączników. Okazuje się, że mączniki to dochodowe przedsięwzięcie.
Babra Zafar, po prawej, i jej córka, Tahzeeb Mirza, pracują razem, pakując mączniki, biznes, który rozpoczęła podczas pandemii, kiedy zabrakło paszy dla kurczaków.
Hodowla mączników jest dostępna, zrównoważona i nie wymaga dużej przestrzeni - co jest niezwykle ważne, ponieważ Zafar i jej rodzina mieszkają w domu o powierzchni zaledwie 302 metrów kwadratowych. Kury mieszkają w szopie na dachu.
"Ekspansja wymaga jedynie przestrzeni pionowej" - mówi Zafar. "Zaczęliśmy od około 15 skrzynek [mączników] ułożonych jedna na drugiej".
W czymś tak małym jak komoda z czterema szufladami można wyhodować milion robaków. Czarne chrząszcze produkują jaja, z których wyrastają larwy. Są one w większości suszone na paszę, a niektórym pozwala się dojrzeć do postaci chrząszczy, które składają więcej jaj. Nawet kupa jest cenna i może być sprzedawana jako nawóz.
Największym problemem dla Zafara jest utrzymanie wystarczająco wysokiego poziomu wilgotności, aby utrzymać jaja i robaki. Jej brat wpadł na pomysł wykorzystania starych wentylatorów procesora komputerowego do wydmuchiwania pary z wrzącej wody wokół skrzyń ustawionych w jej domu. Jak dotąd, to działa.
"Kiedy rozpoczynałem działalność szwalniczą, nie rozumiałem, że istnieje sekwencja, istnieją techniki, metody zakładania firmy" - mówi Zafar. "Nie miałem żadnego biznesplanu, żadnego pomysłu. Zrobiłem to, bo musiałem".
Ale kiedy ona i jej brat uruchomili Urban Mealworms, byli znacznie bardziej strategiczni, dzięki jej szkoleniu w programie Strive Women. Zwrócili się do agencji rządowych, takich jak ta, która pomaga hodowcom drobiu, oraz do sprzedawców egzotycznych ptaków. Byli w stanie budować klientów wraz z ich zdolnością do zwiększania liczby robaków, które mogli hodować. Dziś ma dziesiątki skrzyń wypełnionych wszystkimi trzema stadiami chrząszczy.
W międzyczasie Zafar utrzymała i zaczęła rozwijać swój biznes krawiecki. Obecnie cztery kobiety pomagają jej szyć niestandardowe projekty, które wysyła do klientów na całym świecie. Dzięki doświadczeniu ze Strive Women, Zafar myśli teraz szerzej niż w przeszłości. Zamiast sklepu, w którym pracowałaby tylko ona, ma nadzieję rozwinąć się w coś w rodzaju fabryki, w której wiele szwaczek mogłoby wykonać 50 lub 100 kopii jednego wzoru do sprzedaży w jej sklepie internetowym.
"Biznesy związane z mącznikami i drobiem dzielę z moim bratem, więc nie mam tak wiele do powiedzenia, ale biznes szwalniczy prowadzę sam" - mówi Zafar. "Chciałabym, aby wiele kobiet mogło przyjść w jedno miejsce i wspólnie szyć. Byłby to dla nich bezpieczny i kulturowo akceptowalny sposób pracy".
Dzięki temu nie tylko zwiększyłaby swoje zarobki, ale także dała innym kobietom możliwość pójścia w jej ślady.